จะเกิดอะไรขึ้น ถ้าถอนฟัน (tooth extraction) แล้วปล่อยทิ้งไว้
ถอนฟันแล้วปล่อยทิ้งไว้ ไม่ใส่ฟันทดแทน อันตรายกว่าที่คิด การสูญเสียฟันแท้ อาจดูเหมือนไม่ใช่เรื่องใหญ่ โดยเฉพาะถ้าเป็นฟันกราม รู้หรือไม่ว่า การถอนฟันแล้วปล่อยว่างไว้ คือ จุดเริ่มต้นของปัญหาที่จะตามมาทำร้ายสุขภาพช่องปากและโครงสร้างใบหน้า ในระยะยาว
อะไรจะเกิดขึ้นหากปล่อยให้มีช่องว่างในช่องปากนานเกินไป
ฟันล้มและฟันคู่สบยื่นยาว (Tooth Drifting & Extrusion)
- ฟันข้างเคียงจะเริ่มเอียงหรือล้มเข้าหาช่องว่าง ทำให้เกิดซอกฟันที่ทำความสะอาดยาก นำไปสู่ ฟันผุ และ โรคเหงือก ในซี่ที่เหลือ
- ฟันคู่สบ (ด้านบนหรือล่าง) จะยื่นยาวลงมาหาช่องว่างนั้น เพราะไม่มีฟันมาคอยสบกั้นไว้ ทำให้การบดเคี้ยวผิดปกติหรือฟันสบเหงือกจนมีอาการเคี้ยวเจ็บ และอาจเกิดอาการปวดข้อต่อขากรรไกรได้
กระดูกเบ้าฟันละลายตัว (Bone Resorption)
เมื่อไม่มีรากฟันคอยกระตุ้นกระดูกขากรรไกร ร่างกายจะเริ่มดูดซึมกระดูกบริเวณนั้นกลับไป ทำให้ กระดูกเบ้าฟันฝ่อและบางลง หากปล่อยไว้นานจนกระดูกละลายมากเกินไป ส่งผลให้อาจไม่สามารถทำรากฟันเทียมได้ในอนาคต หรือต้องเสียค่าใช้จ่ายสูงในการ “ปลูกกระดูก” เพิ่มเติม
รูปหน้าเปลี่ยน ดูแก่ก่อนวัย
เมื่อสูญเสียฟันหลายซี่และกระดูกขากรรไกรเริ่มฝ่อตัวลง กล้ามเนื้อใบหน้าจะทรุดตัวลง
- แก้มตอบหรือตอบลงอย่างเห็นได้ชัด
- ริมฝีปากดูบางลงหรือยุบตัว
- ใบหน้าดูมีริ้วรอยและแก่กว่าวัยเนื่องจากโครงสร้างพยุงใบหน้าหายไป
ประสิทธิภาพการเคี้ยวลดลง
การขาดฟันไปเพียง 1-2 ซี่ หรือมากกว่านั้น จะทำให้การบดเคี้ยวอาหารไม่ละเอียด ส่งผลโดยตรงต่อระบบย่อยอาหาร กระเพาะอาหารต้องทำงานหนักขึ้น และอาจทำให้คุณเลี่ยงไปกินแต่อาหารอ่อนๆ จนขาดสารอาหารบางชนิดได้
ปัญหาข้อต่อขากรรไกร (TMJ Disorders)
เมื่อฟันล้มและการสบฟันเปลี่ยนไป กล้ามเนื้อที่ใช้ในการเคี้ยวจะทำงานไม่สมดุล นำไปสู่การปวดขากรรไกร ปวดหัวเรื้อรัง หรือมีเสียงกระดูกขัดกันเวลาอ้าปาก
ใส่ฟันปลอมหรือทำรากฟันเทียมทดแทนฟันที่เสียไป ลดความเสี่ยงต่างๆ ที่จะเกิดขึ้น
- รากฟันเทียม (Dental Implant) แข็งแรงเหมือนฟันจริง ลดการละลายของกระดูก เหมาะกับผู้ที่ต้องการผลลัพธ์ถาวรและเป็นธรรมชาติ
- สะพานฟัน (Dental Bridge) ติดแน่น ไม่ต้องถอดเข้าออก ราคาปานกลาง เหมาะกับผู้ที่มีฟันข้างเคียงแข็งแรงพอจะรับน้ำหนัก
- ฟันปลอมถอดได้ (Denture) ราคาประหยัด ทำได้รวดเร็ว เหมาะกับผู้ที่สูญเสียฟันหลายซี่หรือมีงบประมาณจำกัด
หลังจากถอนฟัน ควรปรึกษาทันตแพทย์ภายใน 3-6 เดือน เพื่อวางแผนใส่ฟันทดแทนก่อนที่กระดูกจะเริ่มละลาย


ทพ.ญ. ลีรวรรณ (หมอลี)



