The Hidden Cause ฟันสีดำ ไม่ปวด ไม่บวม เกิดจากอะไร

ฟันผุ

ฟันเปลี่ยนสี มีสีคล้ำ ดำ หรือน้ำตาลเข้ม แต่ไม่ปวด ไม่บวม สัญญาณควรพบทันตแพทย์เพื่อตรวจสอบหาความผิดปกติในสุขภาพช่องปาก แม้ไม่เจ็บ ไม่ปวด แต่อาจหมายถึงฟันผุลุกลามถึงเส้นประสาทในโพรงฟัน หากปล่อยไว้ ฟันจะผุจนรากฟันตาย ซึ่งนั่นอาจหมายถึงการที่ฟันเปลี่ยนสีแต่ไม่มีความรู้สึกแล้วนั่นเอง ฟันผุลุกลามจากการติดเชื้อ ถูกทำลายโครงสร้างฟันโดยไม่รู้ตัว

ทำไมฟันเปลี่ยนสีเป็นสีดำ

1. ฟันผุลึก (Advanced Dental Caries) ทำให้ฟันเปลี่ยนเป็นสีดำ 

  1. Enamel Caries เกิดจากแบคทีเรีย Streptococcus mutans และ Lactobacillus ในคราบพลัคกรดจากน้ำตาล กัดกร่อนเคลือบฟัน ฟันงเริ่มมีจุดขาวขุ่น ไม่รู้สึกเจ็บ
  2. Dentin Caries กรดทะลุถึงเนื้อฟัน เริ่มรู้สึกเสียวเมื่อถูกของเย็น-ร้อน
  3. Pulp Involvement ฟันผุลามถึงโพรงประสาทฟัน เกิดการอักเสบ รู้สึกปวดมาก แต่หากเส้นประสาทตายแล้ว ความเจ็บปวดหายไปเอง ฟันเริ่มดำ
  4. Periapical Abscess การติดเชื้อลามสู่ปลายรากฟัน และกระดูกขากรรไกร อาจพบตุ่มหนองที่เหงือก หรือบวมบนใบหน้า

ฟันเปลี่ยนสีเป็นสีดำ ที่ไม่ปวด อาจเป็นสัญญาณของฟันผุลึกจนเส้นประสาทตาย

ฟันผุ อย่าปล่อยไว้นาน

2. ฟันตายจากการบาดเจ็บ

เคยถูกกระแทก เช่น อุบัติเหตุ หกล้ม จนทำให้หลอดเลือดในโพรงฟันฉีกขาด เลือดซึมเข้าไปในโครงสร้างเนื้อฟัน จนทำให้เลือดที่อยู่ภายในสลายตัว ฟันจึงเปลี่ยนเป็นสีเทา-ดำ โดยไม่เจ็บ ปวด เพราะเส้นประสาทเสียหายไปแล้วนั่นเอง

3. ฟันซึมสีจากคราบภายนอก

  • คราบกาแฟ ชา หรือไวน์แดง สะสมที่ผิวฟัน
  • การสูบบุหรี่ ทาร์และนิโคติน สร้างคราบสีน้ำตาลเข้ม-ดำ
  • น้ำยาบ้วนปากที่มีคลอร์เฮกซิดีน ใช้ระยะยาวอาจทำให้คราบติดแน่น
  • แบคทีเรียบางชนิด สร้างเม็ดสีดำบนผิวฟัน (พบบ่อยในวัยเด็ก)

4. ฟันที่ได้รับฟลูออไรด์มากเกินไปในช่วงฟันกำลังพัฒนา

หรือเด็กที่กินยาปฏิชีวนะ (กลุ่ม Tetracycline) ก่อนอายุ 8 ปี อาจมีฟันสีเทา-น้ำตาล-ดำจากการเปลี่ยนสีในชั้นเนื้อฟัน กรณีนี้ไม่เกี่ยวกับฟันผุ 

ฟันคุณเปลี่ยนสีแบบไหน

ลักษณะฟันผุ/ฟันตายคราบภายนอก
สัมผัสแล้วรู้สึกนุ่ม มีรู หรือแตกหักแข็ง เรียบ
ตำแหน่งในร่องฟันผิวด้านนอกทั่วไป
การขูดออกไม่สามารถทำได้ขัดฟันได้
ประวัติมีอุบัติเหตุ หรือแปรงฟันไม่สะอาดเพียงพอกินกาแฟ สูบบุหรี่
เอ็กซเรย์มองเห็นรอยผุปกติ

ควรเข้ารับการตรวจสุขภาพช่องปากโดยทันตแพทย์ทุก 6-12 เดือน

ฟันผุลุกลามสู่โพรงประสาทฟัน หรือเส้นประสาทฟันตายไปแล้ว สามารถรักษารากฟัน (Root Canal Treatment) แทนการถอนฟัน เพื่อรักษาฟันซี่นั้นเอาไว้

รักษารากฟัน

การรักษารากฟัน ทันตแพทย์จะทำการนัดหมายการรักษาขึ้นอยู่กับจำนวนราก ความซับซ้อนของการติดเชื้อ รวมทั้งตำแหน่งฟันที่มีปัญหา เช่น

  • ฟันหน้า (1 ราก) นัดหมาย 1–2 ครั้ง
  • ฟันกรามน้อย (1–2 ราก) นัดหมาย 2 ครั้ง
  • ฟันกราม (3–4 ราก) นัดหมาย 2–3 ครั้ง หรือมากกว่า

กรณีที่การผุมาก จนไม่สามารถรักษารากฟันได้ หรือจำเป็นต้องถอนฟัน การทำรากฟันเทียม (Dental Implant) ด้วยสกรูไทเทเนียมขนาดเล็ก ฝังเข้าไปในกระดูกขากรรไกร และติด Abutment พร้อมกับครอบฟัน  จะช่วยให้ฟันสวยงาม และเคี้ยวอาหารได้เหมือนฟันแท้

รักษารากฟัน vs ถอนและทำรากฟันเทียม

รักษารากฟัน + ครอบฟันถอนฟัน + รากฟันเทียม
ราคาประหยัดกว่าสูงกว่า คุ้มค่าในระยะยาว
ระยะเวลา2–4 สัปดาห์4–8 เดือน
อายุการใช้งาน10–15 ปีขึ้นไปตลอดชีวิต (หากดูแลดี)
การใช้งานใกล้เคียงธรรมชาติเหมือนฟันแท้
รักษาฟันเดิมไม่ต้องถอนฟันต้อถอนฟัน

ฟันดำ ฟันเปลี่ยนสีแต่ไม่ปวด ไม่ควรปล่อยทิ้งไว้ เพราะยิ่งรอ อาจทำให้เกิดการติดเชื้ออาจลามสู่กระดูก จนทำให้ต้องถอนฟัน หลังรักษารากฟัน โดยเฉพาะฟันหน้า อาจไม่จำเป็นต้องครอบฟันแต่หากเป็นฟันกราม ควรครอบฟัน เพื่อรักษาราก และช่วยให้ฟันแข็งแรงมากขึ้น

ทพ.ญ. ลีรวรรณ (หมอลี)

ทันตแพทย์ Alpine Dental Clinic คุณหมอด้านรากฟันเทียม ใส่ฟัน วีเนียร์ ทันตแพทยศาสตร์บัณฑิต จากมหาวิทยาลัยมหิดล (เกียรตินิยมอันดับ 1 เหรียญทอง) ดูประวัติแพทย์

หมอลี

ทพ.ญ. ลีรวรรณ (หมอลี)

ทันตแพทย์ Alpine Dental Clinic คุณหมอด้านรากฟันเทียม ใส่ฟัน วีเนียร์ ทันตแพทยศาสตร์บัณฑิต จากมหาวิทยาลัยมหิดล (เกียรตินิยมอันดับ 1 เหรียญทอง) ดูประวัติแพทย์