ดูแลฟันก่อนจะได้ไม่ต้องถอนฟัน (extraction)
ดูแลฟันก่อนจะสายเกินไป ไม่ต้องถอนฟัน ไม่ต้องรักษารากฟัน มากกว่า 85% ของผู้ที่ต้องรักษารากฟันหรือถอนฟัน เคยมี “สัญญาณเตือน” มาก่อนอย่างน้อย 6-12 เดือน แต่เพิกเฉยไป คิดว่าไม่น่ากลัว จนกลายเป็นปัญหาใหญ่ที่แก้ไม่ทัน
ฟันผุ ส่งสัญญาณเตือนมาตลอด แต่อาจไม่สังเกตุเห็น

ระยะฟันผุที่เริ่มส่งสัญญาณ
- เห็นเป็นจุดขาวบริเวณฟัน จากเคลือบฟันเริ่มสูญเสียแร่ธาตุจุดขาวขุ่นๆ บนผิวฟัน ยังไม่มีรู ยังไม่ใช่ฟันผุจริงๆ และสามารถฟื้นฟูได้ด้วยฟลูออไรด์และการดูแลที่ดี
- ฟันผุบริเวณชั้นเคลือบ ยังรักษาได้ง่าย มองเห็นเพียงรูเล็กๆ บริเวณฟัน ชั้นเคลือบฟัน มีความรู้สึกเจ็บเล็กน้อย หรือเสียวฟันเมื่อกินของหวานหรือของเย็น รักษาได้ด้วยการอุดฟัน
- ฟันผุลงลึก การรักษามีขั้นตอนที่ทันตแพทย์ต้องรักษาฟันผุลึกลง ความรู้สึกของฟันผุลงลึกจะเจ็บ เสียวฟัน ชัดเจนเมื่อกินของเย็น ของร้อน ของหวาน ต้องอุดฟันลึก
- ฟันผุถึงเส้นประสาท จำเป็นต้องรักษารากฟัน เนื่องจากเชื้อโรคเข้าถึงเส้นประสาทและเลือดในฟัน ทำให้เจ็บมาก โดยเฉพาะตอนกลางคืน อาจบวม มีหนอง ต้องรักษารากฟัน ใช้เวลา 2-4 ครั้ง และมีค่าใช้จ่ายค่อนข้างสูง
- ฟันผุ อักเสบ มีหนอง อาจต้องถอนฟัน การที่ปล่อยให้ฟันมีฝี หนองที่รากฟัน ทำให้แก้มหรือเหงือกบวมมาก ร่วมกับมีไข้ กลืนลำบาก ทันตพทย์ต้องผ่าตัดระบายหนอง หรือถอนฟันทิ้ง
สัญญาณเตือนที่บอกว่า “ฟันกำลังมีปัญหา”
- มีจุดขาวขุ่นๆ หรือจุดน้ำตาลบนฟัน จากการที่เคลือบฟันกำลังสูญเสียแร่ธาตุ นี่คือสัญญาณแรกสุดของฟันผุ ป้องกันไม่ให้ฟันผุลุกลามได้ด้วยการ ใช้ยาสีฟันฟลูออไรด์เข้มข้น (1,450 ppm หรือสูงกว่า) หรือพบทันตแพทย์เพื่อทาฟลูออไรด์เจล ร่วมกับหลีกเลี่ยงของหวานและอาหารที่มีฤทธิ์เป็นกรด ชั่วคราว
- เสียวฟัน เมื่อกินของเย็น ของร้อน หรือของหวาน สาเหตุจากเคลือบฟันบางลง หรือเหงือกถอยทำให้ชั้นงาช้างโผล่ หรือมีรอยแตกเล็กๆ
- ปวดฟันโดยไม่มีสาเหตุ หรือปวดตอนกลางคืน อาจหมายถึงเชื้อโรคเข้าถึงเส้นประสาทแล้ว หรือมีการอักเสบรุนแรง
วิธีป้องกันฟันผุและหลีกเลี่ยงการรักษารากฟัน
- แปรงฟัน 2 ครั้งต่อวัน อย่างน้อย 2 นาทีต่อครั้ง โดยเฉพาะก่อนนอน
- ใช้ไหมขัดฟันทุกวัน 70% ของฟันผุเกิดบริเวณซอกฟัน
- ใช้ยาสีฟันฟลูออไรด์ ช่วยเสริมสร้างเคลือบฟัน
- ลดการกินของหวานบ่อยๆ
- ดื่มน้ำเปล่าบ่อยๆ ช่วยล้างกรดและน้ำตาล
- ตรวจฟันทุก 6 เดือน

ทพ.ญ. ลีรวรรณ (หมอลี)
ทันตแพทย์ Alpine Dental Clinic คุณหมอด้านรากฟันเทียม ใส่ฟัน วีเนียร์ ทันตแพทยศาสตร์บัณฑิต จากมหาวิทยาลัยมหิดล (เกียรตินิยมอันดับ 1 เหรียญทอง) ดูประวัติแพทย์

ทพ.ญ. ลีรวรรณ (หมอลี)
ทันตแพทย์ Alpine Dental Clinic คุณหมอด้านรากฟันเทียม ใส่ฟัน วีเนียร์ ทันตแพทยศาสตร์บัณฑิต จากมหาวิทยาลัยมหิดล (เกียรตินิยมอันดับ 1 เหรียญทอง) ดูประวัติแพทย์

